artikel

‘Nieuwsgierigheid en zelfreflectie belangrijk om te groeien’

Manufacturing

Start-up 10XL uit Rotterdam print groot en snel en maakt daarbij gebruik van gerecycled plastic. CEO Smits: ‘We combineren printen en frezen. Inmiddels draait onze printrobot 24/7 en denken we na over een tweede printer buiten Nederland en werven we de eerste vaste werknemers. Nieuwsgierigheid, kritische zelfreflectie, een robuust team en hard werken hebben ons gebracht waar we nu staan.’

‘Nieuwsgierigheid en zelfreflectie belangrijk om te groeien’

Tekst: Evi Husson

Gerbert Smits leidt al meer dan twintig jaar het bedrijf Virtek, dat onder andere schaalmodellen van schepen voor de maritieme sector print. ‘3D-printen heeft een aantal nadelen. Het vergt een grote investering om de printer aan te schaffen, de materialen die geschikt zijn om te printen zijn vaak vrij duur en er is meestal nog veel nabewerking nodig (schuren, polijsten, red.). Toen iemand mij vroeg of wij ook een scheepsmodel met een lengte van ongeveer 10 meter konden printen, zag ik een interessante propositie. Als het model groter wordt, heb je goedkoper materiaal nodig en moet je een technologie zien te bedenken waarbij er geen afwerking meer nodig is. Vind je die oplossing, dan zou het wel eens heel groot kunnen worden.’

Samen met Joep Grapperhaus, tegenwoordig de CTO van 10XL werd aan het idee gewerkt. De oplossing bleek ‘hybrid manufacturing’ te zijn. ‘Door printen en frezen te combineren en granulaat – dat overal ter wereld beschikbaar is – als printmateriaal te kiezen, hadden we een bijzondere oplossing in handen’, stelt Smits. De oplossing was bedacht, en met CCO Linda van Hal als derde vennoot, was 10XL geboren.

Financiering

‘Als start-up werden we geselecteerd om deel te nemen aan het accelerator programma PortXL van de Haven van Rotterdam. Drie maanden lang werden we begeleid hoe we ons concept tot realisatie konden brengen.’ Een van de grootste struikelblokken bleek het vinden van financiering. ‘Men zegt wel eens, bij een goed idee klotst het geld tegen de plinten. Echter, als het er niet overheen klotst, heb je nog steeds niets in handen.’

De financiering kwam uiteindelijk uit eigen geld en subsidies. ‘Om subsidies toegekend te krijgen, zocht ik eerst uit voor welke subsidies we in aanmerking zouden kunnen komen en vervolgens schreef ik een basisdocument. Daarna nam ik een subsidieadviseur onder de arm die het document nog beter maakte. Deze combinatie bleek erg succesvol.’

Kennis

Geleidelijk aan werd de printer ontwikkeld en konden de eerste grote objecten worden geprint. ‘We hebben een oplossing waarmee we tegelijkertijd kunnen 3D-printen en -frezen. Met een robotarm op een gesynchroniseerd werkbed printen wij snel dikke lagen. Vervolgens wordt het model gefreesd met een robotarm om de gewenste nauwkeurigheid te behalen. Zo worden grote modellen binnen enkele uren geprint.’ Het materiaal dat wordt gebruikt is gerecycled plastic. ‘Na de levensduur kunnen objecten ook weer terug naar 10XL worden gebracht waar ze worden geshred tot basismateriaal voor nieuwe producten.’
Het succes hangt niet alleen af van de ontwikkeling van de printer, stelt Smits. ‘Hoe print je, waarom op die manier, met welke snelheid, de materiaalkeuze, …  Al deze facetten zijn belangrijk. We hebben veel kennis over 3D-printen en over het materiaal, maar ook over het object dat moet worden geprint is kennis nodig. Wil je een sleepbootje printen, dan is het belangrijk dat je kennis hebt over zowel 3D-printen als over de sleepboot. Zonder één van beide kom je er niet. Ik ben nieuwsgierig van aard en kan mij snel inlezen in de materie van nieuw te printen objecten. Een analyse van het object of product vóór het wordt geprint, is cruciaal.’

Vertrouwen en communicatie

Nog belangrijker dan techniek en kennis, vindt Smits de mensen achter de business. ‘We (ikzelf, de CTO en CCO, red.) hebben met z’n drieën ongelooflijk veel vertrouwen in elkaar en in wat we doen. Ieder heeft zijn kerntaken, maar we houden elkaar continu op de hoogte. Ga ik bijvoorbeeld ergens op gesprek, dan wordt dit gesprek kort gedocumenteerd en naar de anderen gemaild. Niet alleen houd je elkaar up-to-date, het is ook een vorm van zelfreflectie. Hoe verliep het gesprek? Wat heb ik ervan geleerd? Wat zou ik eventueel anders doen? Altijd even stilstaan bij wat je doet, houd je scherp.’
Een nieuw bedrijf uit de grond stampen betekent hard werken, geeft Smits aan. ‘Ik sta met het bedrijf op en ga ermee slapen; dat hebben mijn collega’s ook. Krijgt Joep (de CTO, red.) ’s avonds om 22.30 u een idee, dan stuurt hij mij een berichtje en reageer ik hier vijf minuten later op waarop hij weer reageert. Na een half uur hebben we de voor- en nadelen afgewogen, andere opties bedacht en een plan opgesteld zodat het idee verder kan worden uitgewerkt.’

Uitbreiden

Het doel is om binnen vijf jaar met minstens twintig machines verspreid over Europa continu productie te draaien in groot formaat. ‘We willen groeien en daarvoor heb je meer mensen nodig. Momenteel zijn we bijvoorbeeld druk bezig met een haalbaarheidsonderzoek die we maken in samenwerking met Airbus Defense and Space uit Leiden. Vanuit de overheid kwam de vraag om te kijken wat er mogelijk is met betrekking tot additive manufacturing producties voor ruimte-infrastructuur. Zo’n haalbaarheidsstudie vergt tijd, waardoor we op het punt zijn beland onze eerste werknemer aan te nemen.’
Wederom een nieuwe uitdaging, vindt Smits. ‘Bij Virtek heb ik alles om mezelf heen gebouwd, waardoor het bedrijf niet is gegroeid. Ben je er niet, dan vormt er zich meteen een probleem. Met 10XL wil ik dit anders aanpakken. Doel is om dezelfde dynamiek en hetzelfde gemak waarmee we nu werken, te behouden terwijl de organisatie groeit. Een grote groep geïnteresseerden weet ons via vacatures te vinden, maar wie bij ons komt werken, moet niet alleen met zijn of haar kwalificaties, maar ook als persoon bij ons bedrijf passen. Dat wordt nog een uitdaging, maar ik kijk er alleszins naar uit om als bedrijf te groeien.’

Over Gerbert Smits

Gerbert Smits (43) was al op jonge leeftijd erg nieuwsgierig. Hij wilde van zoveel mogelijk zaken iets afweten zonder alle details te hoeven kennen. In zijn jeugd heeft hij zowat de volledige plaatselijke bibliotheek verslonden. Later koos hij voor de studie Industrieel Ontwerpen aan de TU Delft. De combinatie van het ontwerpen, de constructie, vormgeving en ergonomie van producten of objecten sprak hem enorm aan. Tijdens zijn studie begon hij zijn eigen 3D-visualisatiebedrijf Virtek, dat hij inmiddels al meer dan 20 jaar succesvol leidt. Voor de hoofdzakelijk maritieme sector worden 3D-schaalmodellen van schepen geprint en infographics, 3D-animaties, presentaties, apps en dergelijke geproduceerd. Uit diezelfde sector kwam de vraag of het mogelijk was om ook sleepboot niet als schaalmodel maar 10x groter te printen. Vanuit die gedachte ontstond enige tijd later het bedrijf 10XL (ten times larger). In november 2015 begon Smits samen met vennoten Joep Grapperhaus en Linda van Hall 10XL, waar op groot formaat diverse industriële objecten uit gerecyclede kunststoffen worden geprint. De eerste 3D-printer draait inmiddels 24/7 productie voor diverse projecten, diverse prijzen zijn in de wacht gesleept en het bedrijf is druk met uitbreidingen.

 

Reageer op dit artikel